التهاب دندان چیست و برای برطرف کردن آن باید چکار کنیم؟

التهاب دندان یکی از مشکلات شایع دهان و دندان است که بسیاری از افراد در طول زندگی خود آن را تجربه می‌کنند. مشکلی که می‌تواند برای بعضی از افراد در حد یک حساسیت خفیف باشد و برای بعضی دیگر، یک درد شدید و غیرقابل تحمل.

پس شناخت دلال ایجاد التهاب دندان و روش هایی که باعث رفع این مشکل میشوند به شما کمک می‌کند تا نه تنها درد و ناراحتیِ ناشی از التهاب دندان یا دندان های خود را کاهش دهید، بلکه از پیشرفت آن چیزی که باعث بروز این التهاب شده و البته بروز عوارض جدی تر هم جلوگیری کنید.

ما در این مطلب از سایت دندانپزشکی دکتر بنیانیان به طور کامل بررسی می‌کنیم که التهاب دندان چیست، چرا به وجود می‌آید و چه روش هایی برای درمان و پیشگیری از آن وجود دارد.

التهاب دندان چیست؟

التهاب دندان به حالتی گفته می‌شود که در آن بافت های داخلی دندان، لثه یا اطراف ریشه دچار تورم، قرمزی، حساسیت و گاهی درد شدید می‌شوند.

این التهاب معمولا به دلیل واکنش بدن به عفونت باکتریایی یا آسیب های مکانیکی ایجاد می‌شود. پس وقتی می‌گوییم «التهاب دندان یعنی چه»، منظورمان همان واکنش التهابی ای است که به دنبال آسیب یا تهاجم میکروبی در بافت دندان رخ می‌دهد.

دلایل التهاب دندان

علل متعددی هستند که می‌توانند باعث التهاب دندان شوند. عللی از جمله:

1. عفونت پالپ دندان
2. پوسیدگی پیشرفته
3. ضربه یا شکستگی دندان
4. بیماری‌های لثه
5. التهاب دندان عقل
6. التهاب ریشه دندان

عفونت پالپ دندان

منظور از عفونت پالپ دندان این است که باکتری ها به بخشِ داخلی دندان یعنی پالپ (مغز دندان) نفوذ کنند و این بخش را که حاوی عصب ها و رگ های خونی است دچار نوعی التهاب کنند. التهابی که با دردی شدید و ضربان دار همراه است و اگر به موقع درمان نشود، منجر به پوسیدگی شدید دندان و نیاز به انجام درمان عصب کشی میشود.

اگر بعد از خواندن این بخش برایتان سوال پیش آمد که چقدر طول میکشد پوسیدگی دندان به عصب برسد، میتوانید مقاله ای که به شما پیشنهاد دادیم را مطالعه کنیم.

پوسیدگی پیشرفته

پوسیدگی پیشرفته دندان یکی دیگر از شایع ترین علت های التهاب دندان است. چون هنگامی که پوسیدگی از مینای دندان عبور میکند و به عاج یا پالپ میرسد، باکتری ها باعث تحریک و التهاب بافت می‌شوند. در این مرحله، دیگر درمان های ساده ای مثل پر کردن دندان کافی نیستند و دندانپزشک مجبور میشود که یا دندان را عصب کشی کند، یا به کشیدن دندان روی بیاورد.

ضربه یا شکستگی دندان

اگر به دندان فرد یک ضربه ی شدید وارد شود (تا حدی که دندان دچار ترومای دندان شود و بشکند)، مسیر نفوذ میکروب ها به لایه‌های داخلی دندان باز میشود.

البته باکتری ها آنقدر کوچک هستند که حتی ترک های بسیار کوچکِ دندان هم راهی برای نفوذ آن ها به داخل هستند. چه برسد به شکستگی های بزرگ!

ابتلا به بیماری های لثه

درگیر شدن با بیماری های لثه (مانند ژنژیویت یا پریودنتیت) میتوانند سرآغاز شروع التهاب های ناحیه دندان باشد. مثلا بافت های اطراف دندان را ملتهب کنند و در صورت پیشرفت به ریشه دندان و استخوان نگهدارنده آن هم سرایت کند و باعث درد و لق شدن دندان شود.

عدم رعایت بهداشت دهان و تجمع پلاک میکروبی، مهم ترین عوامل ایجاد بیماری های لثه هستند.

التهاب دندان عقل

التهاب دندان عقل معمولا زمانی اتفاق می‌افتد که دندان عقل به طور کامل از لثه خارج نشده یا به صورت کج رشد کرده باشد. این وضعیت باعث گیر افتادن مواد غذایی و تجمع باکتری‌ها در اطراف دندان می‌شود و التهاب، عفونت و ورم صورت بعد از جراحی دندان را به دنبال دارد.

در این شرایط، ممکن است کشیدن دندان عقل آخرین راه حل برای شما باشد.

التهاب ریشه دندان

آخرین دلیلی هم که میتواند باعث التهاب دندان شود، وجود التهاب در ریشه ی دندان است. عارضه ای که نتیجه ی گسترش عفونت از پالپ یا لثه به بافت های عمقی ترِ اطراف ریشه است.

التهاب ریشه دندان معمولا با درد شدید، تورم و گاها آبسه همراه است و در صورت عدم درمان می‌تواند باعث تحلیل استخوان فک و از دست دادن دندان شود.

آیا التهاب دندان خطرناک است؟

اگر التهاب دندان درمان نشود، می‌تواند باعث گسترش عفونت به سایر نواحی دهان، فک و حتی بدن شود. چون عفونت های دندانی در موارد شدید میتوانند وارد جریان خون شده و مشکلات جدی تری برای فرد ایجاد کنند.

تفاوت التهاب و عفونت دندان

التهاب دندان و عفونت دندان (Oral Infection Vs. Inflammation) با هم یکی نیستند. التهاب یک واکنش طبیعی از سمت سیستم ایمنی بدن به آسیب یا تحریک بافت‌های دندان و لثه است و باعث قرمزی، تورم و گاهی درد می‌شود. حالتی که حتی ممکن است بدون وجود باکتری و صرفا به دلیل ضربه یا فشار ایجاد شود.

اما عفونت دندان صرفا زمانی رخ می‌دهد که باکتری ها یا سایر میکروارگانیسم ها وارد بافت دندان شوند و باعث تخریب و گسترش آسیب گردند.

عفونت تقریبا همیشه با التهاب همراه است، ولی هر التهابی لزوما به معنی وجود عفونت نیست.

علائم التهاب دندان چگونه است؟

• درد ضربان دار
• حساسیت دندان به شیرینی، ترشی، سرما و گرما
• تورم لثه
• تغییر رنگ دندان
• بوی بد دهان

چه چیزی التهاب دندان را از بین می‌برد؟

برای پاسخ به این سوال که «چگونه التهاب دندان را از بین ببریم» یا «چطور التهاب دندان را از بین ببریم»، باید علت آن مشخص شود. اما برخی از راهکارهای مفید برای از بین بردن التهاب دندان عبارتند از:

• استفاده از دهانشویه های ضدعفونی کننده
• شستشوی دهان با آب نمک گرم
• مصرف آنتی بیوتیک طبق تجویز دندانپزشک
• رعایت بهداشت دهان و دندان

برای التهاب دندان چه باید کرد؟

اگر از خود می‌پرسید «برای التهاب دندان چه باید کرد» یا «برای کاهش التهاب دندان چه کنیم»، بهتر است در اولین فرصت به دندانپزشک مراجعه کنید تا علت اصلی مشکلتان توسط دندانپزشک مشخص شود.

مصرف داروهای ضدالتهابی مانند ایبوپروفن (طبق تجویز پزشک)، استفاده از کمپرس سرد روی گونه برای کاهش تورم و پرهیز از خوردن غذاهای سفت و داغ هم می‌تواند به کاهش درد و بهبود وضعیت کمک کند.

برای التهاب دندان عقل چه باید کرد؟

التهاب دندان عقل معمولا زمانی ایجاد می‌شود که یا این دندان به طور کامل از لثه بیرون نیامده، و یا به دلیل کمبود فضا در فک، به صورت کج یا نیمه نهفته رشد کرده باشد.

این وضعیت باعث گیر افتادن مواد غذایی و تجمع باکتری‌ها در اطراف دندان می‌شود و بعد از چند وقت می‌تواند به التهاب و حتی عفونت منجر شود.

در مراحل اولیه، استفاده از دهانشویه‌های ضد عفونی کننده و شستشوی مرتب دهان با محلول آب نمک گرم می‌تواند به کاهش التهاب و کنترل رشد باکتری‌ها کمک کند. رعایت دقیق بهداشت دهان و مسواک زدن آرام ناحیه اطراف دندان عقل هم بسیار مهم است تا التهاب تشدید نشود.

اما اگر التهاب شدید باشد یا با درد مداوم، تورم زیاد، تب یا محدودیت در باز کردن دهان همراه شود، باید در اولین فرصت ممکن به دندانپزشکی مراجعه کنید تا دندانپزشک وضعیت دهان و دندان های شما را بررسی کند.

در این شرایط، پزشک ممکن است درمان دارویی، شستشوی تخصصی لثه یا در نهایت جراحی و کشیدن دندون عقل را برای جلوگیری از بازگشت التهاب و عفونت توصیه کند.

برای التهاب ریشه دندان چه باید کرد؟

دلیل التهاب ریشه دندان معمولا نفوذ عفونت به بافت‌های عمقی است. پس درمان آن باید شامل اقداماتی باشد که ریشه ی دندان را درمان میکنند. مثلا:

• درمان ریشه (عصب کشی)
• مصرف آنتی بیوتیک
• در موارد غیرقابل درمان، کشیدن دندان

چه قرصی برای التهاب دندان خوب است؟

برای این سوال که «چه قرصی برای التهاب دندان خوب است» یا «برای التهاب دندان چه قرصی بخوریم»، پزشک معمولا موارد زیر را تجویز می‌کند:

• ایبوپروفن یا ناپروکسن (ضدالتهاب)
• آموکسی سیلین یا کلیندامایسین (آنتی‌بیوتیک در صورت عفونت)
• مترونیدازول (برای عفونت های خاص)

برای التهاب دندان چه آمپولی بزنیم؟

در صورتی که فرد با درد شدید دندان مواجه باشد، دندانپزشک ممکن است آمپول بی حسی برای تسکین موقت یا تزریق آنتی بیوتیک در شرایط خاص را تجویز کند. با این حال تاکید میکنیم که به هیچ عنوان خودسرانه از آمپول استفاده نکنید.

با چه چیزی عفونت دندان را از بین ببریم؟

• آنتی بیوتیک‌ها (طبق نسخه پزشک)
• درمان عصب کشی یا کشیدن دندان عفونی
• رعایت بهداشت دهان

برای التهاب دندان چه بخوریم؟

برای کاهش التهاب دندان، مصرف خوراکی های ضدالتهاب زیر توصیه می‌شود:

• ماهی سالمون
• ماست پروبیوتیک
• زنجبیل
• زغال‌اخته
• اسفناج و سبزیجات برگ‌سبز

درمان التهاب دندان درد

درمان التهاب دندان درد معمولا نیازمند ترکیبی از روش های خانگی و پزشکی است. استفاده از کمپرس سرد می‌تواند تورم و درد را کاهش دهد، شستشوی دهان با محلول آب نمک به ضدعفونی کردن ناحیه و کاهش التهاب کمک می‌کند و مصرف مسکن‌ها طبق تجویز پزشک باعث تسکین موقت درد می‌شود.

جمع بندی موضوع درمان التهاب دندان درد

التهاب و عفونت دندان موضوعی جدی است که نباید آن را نادیده گرفت. پس تشخیص به موقع و انجام درمان مناسب می‌تواند از عوارض خطرناک این مشکل جلوگیری کند.

در مجموع، باید بدانید که درمان التهاب دندان درد تنها با رفع موقت علائم کافی نیست و باید علت اصلی آن شناسایی و برطرف شود. با این حال، استفاده از روش هایی مانند کمپرس سرد، شستشوی دهان با آب نمک و مصرف مسکن می‌تواند به کاهش درد و التهاب کمک کند. مراجعه به دندانپزشک هم برای درمان ریشه ای مشکل ضروری است و از عود کردن مجدد و بروز عوارض جدی تر جلوگیری خواهد کرد.