دندانپزشک چطور دندان را میکشد؟ دندانپزشک پس از بیحس کردن ناحیه، با ابزار مخصوص دندان را از استخوان و بافت لثه جدا کرده و با دقت خارج میکند.
در چه شرایطی مجبور به کشیدن دندان میشویم؟
- پوسیدگی شدید و غیرقابل ترمیم دندان
- عفونت گسترده دندان یا لثه
- شکستگی عمیق یا شدید دندان
- وجود دندان اضافی یا نهفته
- آمادهسازی برای ارتودنسی
کشیدن دندان چیست؟
کشیدن دندان یکی از درمانهای رایج و متداول در دندانپزشکی است که در شرایط خاص و زمانی که راههای درمانی دیگر جواب نمیدهند به بیمار پیشنهاد میشود. مثلا وقتی حجم شکستگی یا پوسیدگی آنقدر زیاد است که چاره ای جز استخراج دندان باقی نمیماند.
گاهی اوقات، کشیدن یک دندان، بهترین راهکار برای حفظ سلامتی باقی دندانها و لثهها است. زیرا اگر دندان در جای خود باقی بماند، خطرات شدیدتر و جدیتری وضعیت دهان و دندانهای شما را تهدید میکند.
به طور مثال، زمانی که پوسیدگی دندان به بیشترین حد خود رسیده است و با عصب کشی نیز درمان نمیشود، باید دندان را بکشید و از روشهای جایگزینی دندان مانند ایمپلنت دندان استفاده کنید. زیرا باقی ماندن این دندان در دهان، به سایر دندانهای مجاور نیز آسیب میزند.
دلیل کشیدن دندان چه چیزی است؟
گاهی اوقات مشکلات دندان آسیب دیده با عصب کشی کردن دندان رفع میشود. اما در برخی موارد ضربه یا پوسیدگی شدید است و دندان دیگر قابل ترمیم نیست. از دیگر دلایلی که باعث dental Etraction میشود میتوان به موارد زیر اشاره کرد.
عفونت
بیماری پریودنتال
نیاز ارتودنسی
آسیب دیدن دندان
دندان شیری قدیمی
دندان نهفته / نیمه نهفته
آمادگی برای کشیدن دندان
قبل از کشیدن دندان در دندانپزشکی، میتوانید اقدامات زیر را برای آماده شدن انجام دهید:
- تهیه لیستی از سؤالات برای پرسش از دندانپزشک برای درک کامل مراحل کشیدن دندان
- در صورت داشتن هر نوع بیماری و مصرف هرگونه دارو، حتما به دندانپزشک اطلاع دهید.
- در صورت مصرف داروهای رقیق کننده خون و داشتن حساسیت دارویی، دندانپزشک را مطلع کنید.
- گاهی ممکن است به علت وجود عفونت، آنتی بیوتیک تجویز شود. حتما مصرف آنها را جدی بگیرید.
- روز مراجعه برای کشیدن دندان، حتما عکس رادیوگرافی از دندان را با خود به همراه داشته باشید تا دندانپزشک بتواند بهترین روش را برای کشیدن انتخاب کند.
- مصرف دخانیات را حداقل یک روز قبل از جراحی کنار بگذارید. چرا که مصرف دخانیات خشک شدن حفره دندان و بدون پوشش شدن استخوان آلوئولار را به همراه خواهد داشت.
- در صورت انجام جراحی با بیهوشی، ۱۲ ساعت قبل از جراحی از خوردن غذا خودداری کنید تا از تهوع بعد از بیهوشی جلوگیری شود.
- به طور معمول در صورت استفاده دندانپزشک از داروی بی حسی موضعی نیازی به ناشتا بودن، نخواهد بود.
- بهتر است برای انجام جراحی یا کشیدن دندان لباس راحت و گشاد بپوشید.
روش های کشیدن دندان
بسیاری از مراجعه کنندگان به کلینیک دندانپزشکی دکتر بنیانیان در مورد روش های کشیدن دندان دچار اشتباه هستند. آنها تصور میکنند که کشیدن دندان صرفا از طریق تزریق بی حسی و درآوردن دندان صورت میگیرد.
این در حالی است که کشیدن دندان نمونهها و روشهای متفاوتی دارد. دانستن اینکه پس از حضور شما در دندانپزشکی برای کشیدن دندان قرار است چه اتفاقی پیش بیاید، خیلی از موضوعات و نگرانیهای شما را برطرف میکند. در ادامه به تعدادی از این روشها اشاره خواهیم کرد.
دندانپزشک با تزریق بیحسی موضعی ناحیه لثه را بیحس و دندان را از جا در میاورد.
این روش سادهترین روش استخراج است که نسبتا سریع نیز اتفاق میافتد.
این روش نسبتا جدید است و تاثیرات مثبت و پایداری بر سلامتی دندان و استخوان فک بر جای میگذارد.
جراحی خارج کردن دندان همراه با ریشه در صورتی نیاز است که زیر خط لثه دچار پوسیدگی یا آسیبدیدگی شده است.
کشیدن دندان با لیزر
یکی از روشهایی که به تازگی برای کشیدن دندان به کار گرفته میشود، لیزر است. این روش در دو مرحله و در مطب توسط دندانپزشک انجام میشود.
- در مرحله نخست برای جداسازی بافت اطراف دندان و لق شدن آن در استخوان از لیزر کمک گرفته میشود. پس از جداسازی دندان از بافت خود، با استفاده از انبرک دندانپزشکی دندان به سادگی از حفره بیرون آورده میشود.
- مرحله دوم، پس از کشیدن دندان انجام میشود. به این صورت که با کمک لیزر، هر گونه باکتری و میکروب باقی مانده در دندان نابود میشوند و همچنین برای بستن محلهای خونریزی، تحریک رشد استخوان فک و بافتهای اطراف آن نیز مورد استفاده قرار میگیرد.
از مهمترین مزایای روش لیزر میتوان به کشیدن دندان بدون درد، تحریک رشد بافت سالم، حفظ بافت و ساختار استخوان فک، سرعت بهبود محل کشیده شدن دندان، کاهش ریسک عفونت باکتریایی، کاهش دوره ریکاوری و نقاهت پس از کشیدن دندان و ریسک کم تر برای بیمارانی که در معرض خطر هستند، اشاره کرد.
ممکن است مقاله “باقی ماندن ریشه در لثه“، “خونریزی لثه” برای شما مفید و کاربردی باشد.
مراحل کشیدن دندان
بر اساس مقاله ای معتبر با نام “Oral Surgery, Extraction of Teeth“، مراحل کشیدن دندان معمولا با توجه به نوع دندان و موقعیت آن متفاوت است.
برای مثال، کشیدن دندان عقل نسبت به دندان پوسیده و آسیبدیده کاملا فرق میکند و ممکن است نیاز به جراحی داشته باشد. اما بهطور معمول، این روش دارای چند مرحله اصلی است که در ادامه توضیح میدهیم.
مرحله | توضیح |
|---|---|
۱. معاینه و ارزیابی اولیه | بررسی وضعیت دندان و بافت اطراف با معاینه بالینی و در صورت نیاز رادیوگرافی |
۲. بررسی سوابق پزشکی بیمار | اطلاع از بیماریهای زمینهای، داروهای مصرفی و شرایطی مانند بارداری یا دیابت |
۳. بیحسی موضعی | تزریق داروی بیحسی در ناحیه اطراف دندان برای جلوگیری از احساس درد |
۴. لق کردن دندان | استفاده از ابزارهای خاص برای جدا کردن آرام دندان از بافتهای نگهدارنده |
۵. کشیدن دندان | خارج کردن کامل دندان با دقت و کمترین آسیب به بافتهای اطراف
|
۶. کنترل خونریزی و پانسمان | استفاده از گاز استریل و در صورت نیاز بخیه برای توقف خونریزی |
۷. توصیههای پس از کشیدن | ارائه راهنمایی درباره تغذیه، دارو، مسکن، اجتناب از شستشوی شدید یا کشیدن سیگار |
نحوه کشیدن دندان دندان عقل
در شرایطی که دندان عقل سالم باشد هیچ نیازی به کشیدن آن نخواهد بود.
اما اگر این دندان نهفته باشد، در فک گیر کند، باعث ایجاد کیست دندان، عفونت و درد در استخوان فک شود و به دلیل نبودن فضای کافی برای رشد به سایر دندانها فشار وارد کند، باید نسبت به کشیدن دندان عقل اقدام نمایید.
فرایند استخراج دندان عقل، سخت ترین نوع کشیدن دندان است. زیرا دسترسی به این دندان برای دندانپزشک بسیار مشکل است و خود بیمار نیز تا مدتها پس از کشیده شدن دندان با درد و ناراحتی مواجه خواهد بود.
شرایط دهان و دندانها بعد از کشیدن دندان
- دندانپزشکان توصیه میکنند در هفته اول بعد از کشیدن از غذاهای مایع و نرم استفاده و از خوردن غذاهای تحریککننده جلوگیری شود.
- بهبودی پس از کشیدن دندان ممکن است کمی طول بکشد و مهمترین روند بهبودی در سه روز اول اتفاق میافتد.
- ممکن است بعد از رفع اثرات بیحسی، درد و ناراحتی دوباره احساس شود که دندانپزشکان برای رفع این موضوع مصرف برخی داروها را توصیه میکنند.
- محل استخراج دندان نیز برای چند ساعت (حدود ۴ ساعت) با خونریزی همراه است که تا زمان متوقف شدن خونریزی گاز استریل روی آن باقی میماند.
عوارض کشیدن دندان
کشیدن دندان یا dental etraction همیشه با مشکلاتی مانند درد، التهاب، کبودی، خونریزی و عفونت همراه است که تمام این موارد با گذشت زمان و مصرف داروهای ضد التهاب و ضددرد برطرف میشود.
اما برخی از این مشکلات کمی دردسرساز هستند و سلامتی باقی دندانها را بر خطر میاندازند. برای مثال:
- خشکی حفره
- مرگ استخوان
- ایجاد زخم در دهان
- بی حس شدن لب و چانه
- شکستن استخوان
نحوه کشیدن دندان در زمان بارداری
کشیدن دندان در دوران بارداری از چند جهت قابل بررسی است. اول اینکه برای بررسی وضعیت دندان، نیاز به تصاویر برداری از دهان و دندان با اشعه ایکس است. در صورتی که در دوره ۳ ماهه اول بارداری خود باشید، ممکن است پزشک زنان به شما پیشنهاد دهد تا این کار را انجام ندهید. زیرا ممکن است اشعه برای کودکی که در وجودتان دارید، مضر باشد.
از سویی دیگر، اگر دندان به شدت عفونی شده باشد، نیاز به کشیدن دندان بسیار جدی خواهد بود. زیرا خطر تکثیر عفونت به سایر دندانها و حتی ارگانهای دیگر وجود خواهد داشت.
توصیه دکتر بنیانیان به زنان بارداری که با مشکلات دندانی مواجه و مجبور به کشیدن آن هستند، انجام دادن این فرایند در سه ماهه دوم بارداری (از سه ماهگی تا شش ماهگی) است. ایشان به زنان باردار توضیح میدهند که:
در این بازه، هم اندامهای اصلی کودک شما تشکیل شده است و هم نشستن روی صندلی مخصوص دندانپزشکی و تزریق بی حسی آسیب زا نخواهد بود. با این حال، پیش از اقدام برای درمان دندان خود و کشیدن آن، حتما با پزشک متخصص زنان و زایمان خود هم مشورت کنید و به توصیههای ارائه شده او توجهی مضاعف نشان دهید.
کشیدن دندان شکسته
در برخی از مواقع ممکن است دندانی به دلیل پوسیدگی زیاد و بیش از حد، وارد شدن ضربه و یا ضعف اعصاب دندان بشکند. در چنین شرایطی، اگر دندانپزشک قادر به حفظ ساختار دندان باشد، آن را درمان میکند و با کمک لمینت دندان، روکش دندان یا کامپوزیت دندان، آن را به شکل طبیعی خود باز میگرداند.
اما در شرایطی که میزان شکستگی و آسیب بیش از حد باشد، دندانپزشک مجبور به کشیدن دندان خواهد بود. استخراج دندان شکسته از نظر فرایندی، تفاوت زیادی با کشیدن دندان معمولی نخواهد داشت.
نقش متخصص در کشیدن دندان
معمولا مناسبترین و بهترین پزشک متخصص برای کشیدن دندان، دندانپزشک متخصص جراحی دندان است. در شرایطی که دندان در شرایط معمولی باشد (نهفته و نیمه نهفته نباشد) و یا نیاز به تخلیه ریشه دندان پس از کشیدن نباشد، دندانپزشک عمومی نیز میتواند دندان شما را بکشد.
اما اگر وضعیت دندانی که قصد کشیدن آن را دارید خاص باشد، نهفته یا نیمه نهفته باشد، ریشه دندان آسیب دیده باشد و یا حتی در شرایطی که دندان مورد نظر شما دندان عقل باشد، باید به جراح دندان و یا حتی جراح فک مراجعه کنید.
متخصص جراحی دندان به شکلی وسیع تر بر روشهای اصلاحی و درمانی دهان و فک بیماران تمرکز دارند. همچنین اغلب با دیگر جراحان و ارتودنتیست ها همکاری میکنند.
عفونت دندان کشیده شده
در صورتی که دندان کشیده شده شما دچار عفونت در محل کشیدن شود، بهتر است به سرعت به دندانپزشک خود مراجعه کنید. عفونت دندان میتواند به جریان خون و به تبع آن به تمام ارگانهای بدن وارد شود و تأثیری منفی از خود به جا بگذارد. بنابراین درمان سریع آن ضروری است.
علائم عفونت بعد از استخراج دندان
عفونت دندان کشیده شده ممکن است با علائم و نشانههای مختلفی همراه باشد. اما تعدادی از شاخص ترین علائم عفونت دندان شامل موارد زیر است:
- درد
- تورم
- خونریزی
- تب
- بوی بد دهان
درمان عفونت دندان کشیده شده
در صورتی که پس از مشاهده علائم عفونت دندان کشیده شده به دندانپزشکی مراجعه کنید، دندانپزشک برای شما داروهای آنتی بیوتیک تجویز خواهد کرد. اما در شرایطی که امکان حضور در دندانپزشکی برای شما مهیا نباشد، میتوانید تا آن زمان از اقدامات زیر جهت جلوگیری از تشدید عفونت، درمان عفونت دندان و کاهش درد استفاده کنید.
- شستشوی دهان با آب ولرم و نمک.
- استفاده از کمپرس سرد روی گونه.
- استفاده از ضدعفونی کننده دهانی.
خونریزی دندان بعد از کشیدن
خونریزی کردن جای دندان پس از کشیده شدن اتفاقی کاملا طبیعی است. این خونریزی ممکن است تا ۲۴ ساعت پس از کشیده شدن دندان نیز ادامه داشته باشد. (البته نه به شدت ساعت اول)
اما اگر خونریزی شدید و طولانی مدتی داشته باشید، بهتر است به دندانپزشک خود مراجعه کنید تا علت این مشکل مورد بررسی قرار بگیرد.
تا زمان مراجعه به دندانپزشک، محل خونریزی دندان کشیده شده را با یک گاز استریل فشار دهید.
این کار به توقف خونریزی کمک خواهد کرد.
پس از کشیدن دندان چگونه از آن مراقبت کنیم؟
- پس از خارج کردن دندان طی ۲۴ ساعت، کمکم میتوانید فعالیتهای عادی خود را آغاز کنید.
- تا ۲۴ ساعت اول از تف کردن و شستن شدید دهان خودداری کنید.
- بلافاصله بعد از کشیدن دندان کیسه یخ در آن ناحیه بگذارید باید هر ۱۰ دقیقه یخ را بگذارید و ۱۰ دقیقه بردارید. این کار باعث می شود ورم نکند.
- برای پیشگیری از عفونت محلول بعد از ۲۴ ساعت، آب نمک و یا سرم شستشو داخل دهان خود بچرخانید.
- بهطور معمول مسواک بزنید و نخ دندان بکشید.
- مراقب باشید که برش ایجاد شده باز نشود و خونریزی اتفاق نیوفتد.
- در چند روز اولیه بهتر است از غذاهای نرم مانند سوپ، ماست، سیبزمینی، ژله و… استفاده کنید.
- رژیم غذایی خود را میتوانید دنبال کنید، اما از خوردن غذاهای سفت بپرهیزید.
- دوره نقاهت معمولا چند روز است که گاهی اوقات تا دو هفته طول میکشد.
- اگر با علائم غیرعادی مواجه شدید، فورا با پزشک خود تماس بگیرید.
هزینه دندان کشیدن
قیمت استخراج دندان در دو دسته بندی قرار خواهد گرفت:
- هزینه کشیدن دندان با جراحی
- هزینه کشیدن دندان بدون جراحی
در صورتی که برای کشیدن دندان به جراحی نیاز باشد، طبیعتا ملزم به پرداخت هزینه بیشتری خواهید بود. همچنین، هرچقدر فرایند جراحی و پیچیدگیهای عمل دشوارتر باشد، به هزینه کشیدن دندان نیز افزوده خواهد شد.
علاوه بر موضوع بالا، مهارت و تخصص دندانپزشک نیز تاثیر به سزایی بر تعرفه کشیدن دندان خواهد گذاشت. طبیعتا دستمزد یک متخصص جراح دندان، بیشتر از یک دندانپزشک عمومی خواهد بود که البته این موضوع، راحتی جراحی نیز برای شما آسانتر خواهد کرد.
بهترین مسکن برای درد دندان کشیده شده
دندانپزشکی که نسبت به کشیدن دندان شما اقدام میکند، راهکارهایی نیز برای کاهش درد دهان و جای خالی دندان کشیده شده نیز به شما ارائه خواهد داد. در صورتی که پس از کشیدن دندان با درد شدیدی مواجه بودید، میتوانید هر ۸ ساعت یک بار از قرصهای مسکن استفاده کنید.
متداولترین داروهای مسکن برای کاهش درد دندان کشیده شده شامل موارد زیر است:
- ایبوپروفن
- استامینوفن (ساده یا کدئین)
- ناپروکسن
- مفنامیک اسید
- ژلوفن
- دیکلوفناک
در صورتی که درد شما در حد عوارض کشیدن دندان و دردی معمولی است، میتوانید از روشهای درمان خانگی دندان درد نیز استفاده کنید که ما در مقالهای مجزا، مفصلا به توضیح آن پرداخته ایم.
سخت ترین دندان برای کشیدن کدام دندان است؟
سخت ترین دندان برای کشیدن معمولا دندان عقل نهفته است. بهویژه اگر در فک پایین قرار داشته باشد.
این دندانها بهدلیل موقعیت نامناسب، قرارگیری در عمق استخوان، نزدیکی به عصب فکی تحتانی و گاهی رشد زاویهدار یا افقی، استخراج آنها را دشوار میکند.
در چنین مواردی، گاها به جراحی فک نیاز است و روند کشیدن میتواند پیچیدهتر، زمانبرتر و دردناکتر از دندانهای دیگر باشد.
چند ساعت بعد از کشیدن دندان گاز استریل را برداریم؟
معمولا توصیه میشود گاز استریل را حدود ۳۰ تا ۶۰ دقیقه بعد از کشیدن دندان از دهان خارج کنید. در این مدت، گاز به لخته شدن خون در محل کشیدن کمک میکند و از خونریزی جلوگیری مینماید.
اگر بعد از برداشتن گاز، خونریزی دندانتان ادامه داشت، میتوانید یک گاز استریل تازه را جایگزین کرده و با فشار ملایم حدود ۳۰ دقیقه دیگر نگه دارید.
در صورت تداوم خونریزی یا بروز مشکلات دیگر هم باید با دندانپزشک تماس بگیرید.
کشیدن دندان چند دقیقه طول میکشد؟
کشیدن دندان معمولا بین ۱۰ تا ۳۰ دقیقه طول میکشد. هرچند که این زمان بسته به شرایط مختلف میتواند متفاوت باشد. مثلا برای دندانهای ساده و بدون مشکل، کشیدن ممکن است فقط چند دقیقه طول بکشد. اما اگر دندان شکسته، پوسیده عمیق، یا نهفته باشد، زمان بیشتری برای بیحسی، باز کردن لثه یا حتی جراحی نیاز است. یعنی ممکن است فرایند دندان کشیدن تا ۴۵ دقیقه یا بیشتر هم طول بکشد.
هرچند که تجربه دندانپزشک و وضعیت عمومی دهان و دندان بیمار نیز در مدت زمان تاثیرگذارند.
جمع بندی نهایی
کشیدن دندان فرایند پیچیدهای است که بسیاری از ما ممکن است در طول عمر خود به آن احتیاج پیدا کنیم. در شرایطی که ناگریز به کشیدن یک یا تعدادی از دندانهای خود شدیم، بهتر است که تمام جوانب ایمنی و مراقبتی را رعایت کنیم تا این فرایند را به خوبی و به آسانترین صورت ممکن پشت سر بگذاریم.
کلینیک دندانپزشکی دکتر بنیانیان، با کادری متخصص و مجرب، کلیه خدمات مربوط به کشیدن دندان و جراحی دندان را به مراجعه کنندگان عزیز ارائه خواهد داد.
در صورتی که ساکن شهر تهران هستید و نیاز به مشاوره و دریافت خدمات کشیدن دندان کلینیک دندانپزشکی دکتر بنیانیان دارید، میتوانید با شماره تلفن ۰۲۱۸۸۵۳۹۷۲۰ تماس حاصل نمایید و یا به کلینیک ما واقع در میدان آرژانتین، خیابان احمد قصیر (بخارست)، خیابان ششم غربی، پلاک ۲۲، واحد ۷ مراجعه نمایید.
سوالات متداول در خصوص کشیدن دندان عقل و نهفته
بهترین زمان برای کشیدن دندان عقل، زمانی است که دو سوم ریشه دندان تشکیل شده است. برای تشخیص زمان مناسب به دندانپزشکی با تجربه و حرفهای مراجعه کنید.
دندانهای نهفته بدون اطلاع بیمار در طولانی مدت مشکلات زیادی را ایجاد میکنند و در صورت عدم جراحی آن ممکن است عواقب غیر قابل بازگشتی نیز داشته باشند. پس در چنین مواقع ضروری برای خارج کردن دندان نهفته از جراحی کمک میگیرند تا دسترسی به دندان امکانپذیر شود.
در صورتی که دندان عقل نهفته به عصب نزدیک یا با آن در تماس باشد انجام این جراحی بهدقت و مهارت بسیار بالایی نیاز دارد و احتمال آسیبدیدگی عصب دندان بسیار بالاست. در چنین مواقعی باید جراحی دندان توسط متخصص فک و صورت انجام شود و با تجویز عکسهای دقیقتر محل قرارگیری دندان قابل حدس باشد.
خیر، معمولاً هیچ مشکلی به وجود نمیآورد و باقی ماندن ۲ الی ۳ میلیمتر ریشه دندان نگرانی ندارد. اما بهتر است بعد از کشیدن دندان تحت نظر دندانپزشک قرار بگیرید و با چاپ سالیانه وضعیت دندانهای خود را بررسی کنید.
احساس درد چند روز یا چند هفته بعد از جراحی کاملاً طبیعی است، مخصوصاً اگر جراحی برای خارج نمودن دندانهای عقل نهفته انجامشده باشد.
ژلوفن، بکلوفن، دیکلوفناک، بروفن و استامینون
بهبود جای دندان کشیده شده بین ۲۴ تا ۴۸ ساعت به طول میانجامد. پس از گذشت این دوره، درد، تورم و خون ریزی دندان به مرور کاهش پیدا میکند و شرایط دندانهای شما به حالت عادی خود بازمیگردد.
پس از گذشت ۳۰ تا ۴۵ دقیقه بعد از کشیدن دندان باید گاز استریل را بردارید. در صورت خونریزی مجدد، گاز استریل و تمیز جدیدی را با گاز قبلی جایگزین کنید.
قرقره کردن آب نمک در دهان یکی از بهترین روشهای مراقبتی دهان و دندان پس از کشیدن دندان است. این کار از ایجاد عفونت در محل زخم جلوگیری میکند و به تسکین درد ناشی از کشیده شدن دندان و کاهش خونریزی در ناحیه دندان نیز کمک میکند.
نوشیدن مستقیم آب (با لیوان) تا ۲۴ ساعت پس از کشیدن دندان ممنوع است. زیرا این کار باعث پارگی لخته تشکیل شده در محل دندان کشیده شده و شروع دوباره خونریزی میشود.
در صورت تشنگی، از ۲ ساعت بعد از کشیده دندان به بعد، با کمک نی، آب ولرم بنوشید.