پرش به محتوا 
روکش دندان یکی از پرکاربردترین روشهای ترمیمی در دندانپزشکی به حساب میآید. اما با این حال، آمارها نشان میدهند که برخی از افرادی که روکش دندان انجام میدهند، از درد و ناراحتی پس از روکش شکایت دارند. این مسئله نشان میدهد که درد دندان روکش شده، یک مشکل نه چندان شایع، اما قابل توجه است. اما علت درد دندان روکش شده چیست؟
با ما در این مطلب از سایت دندانپزشکی دکتر بنیانیان همراه باشید تا با هم به بررسی بیشتر دلایل درد دندان های روکش شده بپردازیم و راهکارهای درمان این درد را یاد بگیریم.
مشکلات رایج بعد از روکش دندان
درست است که روکش دندان قرار است از دندان شما در برابر آسیب های جدیِ بعدی جلوگیری کند. اما این محافظِ دندان ممکن است به خودی خود باعث بروز برخی مشکلات هم بشود. مشکلاتی که ما در ادامه به معرفی تعدادی از آن ها خواهیم پرداخت.
1. حساسیت دندان
بعد از روکش کردن دندان، برخی افراد دچار حساسیت به سرما، گرما یا فشار میشوند. مشکلی که معمولا به دلیل تحریک عصب دندان یا ضخامت کم روکش رخ میدهد.
اگر حساسیت خفیف باشد، ممکن است با گذشت زمان کاهش یابد. اما در موارد شدید، پزشک ممکن است استفاده از خمیر دندان مخصوص حساسیت یا در برخی موارد، درمانهای اضافی را توصیه کند.
2. درد یا ناراحتی هنگام جویدن
برخی افراد پس از روکش دندان هنگام جویدن احساس درد میکنند. این مشکل ممکن است به دلیل تنظیم نادرست ارتفاع روکش یا فشار بیش از حد روی دندان باشد. در این موارد، دندانپزشک میتواند روکش را کمی تراش داده و اصلاح کند تا فشار روی دندان کاهش یابد.
3. شل شدن یا افتادن روکش
در برخی موارد، روکش دندان به دلیل استفاده از چسب نامناسب، جویدن غذاهای سخت یا پوسیدگی زیر روکش، شل شده یا حتی میافتد. در چنین شرایطی، باید فورا به دندانپزشک مراجعه کرد تا روکش مجددا چسبانده شود یا در صورت نیاز، روکش جدید ساخته شود.
4. التهاب یا عفونت لثه
گاهی اوقات بعد از روکش کردن دندان، لثه اطراف آن ملتهب شده و حتی دچار عفونت میشود. این مشکل ممکن است به دلیل عدم رعایت بهداشت دهان، فشار نامناسب روکش بر لثه یا وجود باکتریها زیر روکش ایجاد شود.
برای جلوگیری از این مشکل، رعایت بهداشت دهان، استفاده از دهانشویه ضدعفونیکننده و در برخی موارد مراجعه به دندانپزشک برای درمان ضروری است.
5. تغییر رنگ یا ساییدگی روکش
روکشهای دندانی بهویژه اگر از مواد سرامیکی یا کامپوزیتی باشند، ممکن است به مرور زمان تغییر رنگ داده یا ساییده شوند. این اتفاق به دلیل مصرف مواد غذایی رنگی، سیگار کشیدن یا دندانقروچه رخ میدهد. لذا در این صورت، دندانپزشک ممکن است پیشنهاد کند که روکش تعویض شود یا از محافظ شبانه برای جلوگیری از ساییدگی استفاده شود.
دلایل احتمالی درد دندان روکش شده
احتمالات زیادی وجود دارد که میتوانند منجر به درد دندان روکش شده شوند. برای مثال:
- تراشیدن دندان حین آماده سازی برای نصب روکش
- عفونت
- اعمال فشار برای چسبیدن درست روکش روی دندان
- باندینگ ناکافی روکش
- تحریک عصب دندان
- ناهماهنگی بایت
- پوسیدگی دندان زیر روکش
- التهاب لثه
- شکستگی روکش
- واکنش آلرژیک
تراشیدن دندان حین آماده سازی برای نصب روکش
یکی از دلایل شایع دندان درد، آن هم پس از نصب روکش، فرآیند آمادهسازی دندان برای نصب روکش است. در طی این فرایند آماده سازی، دندانپزشک مجبور است بخشی از سطح دندان را بتراشد تا روکش به طور کامل روی آن دندان بنشیند.
این تراشیدن دندان، بیرونیترین لایه یعنی مینای دندان را نازک و حتی به طور کامل از بین میبرد. در نتیجه، عاج دندان (که نسبت به مینا نرمتر است و زیر مینای دندان قرار دارد) در معرض محیط دهان و در تعامل با هوا قرار میگیرد. نهایتا هم لولههای ریز موجود روی عاج که به عصب متصل هستند، با دریافت سیگنال از محیط، درد را در آن دندان به وجود میآورند.
البته خوشبختانه، این درد موقتی است و با گذشت زمان و با سازگاری دندان با شرایط جدید، کمتر میشود. اما ممکن است در روزهای ابتدایی، کمی بابت این موضوع اذیت شوید.
عفونت دندان در زیر روکش
یکی دیگر از دلایلی که میتواند باعث درد دندان پس از روکش شود، وجود عفونت در زیر آن روکش است. این عفونت میتواند به دلایل مختلفی رخ دهد. مثلا عدم درمان کامل پوسیدگی قبل از قرار دادن روکش، یا نصب نادرست روکش روی دندان و ایجاد فضای خالی بین دندان و روکش.
ما در مقالهی “از جا بفهمیم دندان روکش شده عفونت کرده”، توضیحات بسیار کاملی درباره دلایل بروز این عفونت و راهکارهای تشخیص آن به شما ارائه دادیم. اما اگر بخواهیم به طور کلی درباره این موضوع توضیح دهیم، باید بگوییم که عفونت دندانِ زیر روکش، با احساس درد مداوم، حساسیت به دما، تورم لثه، ترشح چرک و بدبو شدن دهان همراه است.
اگر به موقع به فکر درمان این عفونت نیوفتید، درد، کوچکترین عارضهی آن خواهد بود! عواقب جدیتری مانند از دست دادن دندان، عفونت گسترده در فک و حتی عفونت خون، از دیگر مشکلاتی است که ممکت است در پی عفونت دندان در زیر روکش به وجود بیاید.
بیشتر بخوانید: هنگام افتادن روکش دندان چه کار کنیم
اعمال فشار برای چسبیدن درست روکش روی دندان
برای اینکه روکش کامل و محکم به دندان شما بچسبد، دندانپزشک مجبور است با دست یا با نوعی خمیر مخصوص به روکش دندان شما فشار وارد کند. فشاری در جهت عکس دندان شما و نسبتا شدید.
در طول فرآیند چسباندن روکش، دندانپزشک از یک ماده چسبنده مخصوص استفاده میکند که روکش را به دندان متصل میکند. برای اینکه این چسب به خوبی عمل کند و روکش محکم به دندان بچسبد، باید فشاری به مدت حدودا 10 الی 15 دقیقه بر روی این روکش وارد شود. فشاری که گاهی اوقات میتواند باعث احساس درد در دندان شما شود.
البته این درد، آنقدرها هم که فکر میکنید شدید نیست! بلکه صرفا یک حساسیت موقتی است که پس از گذشت چند ساعت کم و کمتر میشود. اما اگر احساس کردید دردتان بهتر نمیشود، باید حتما به دندانپزشکتان مراجعه کنید تا علت عدم بهبودی درد دندان روکش شدهی شما مورد بررسی قرار بگیرد.
فراموش نکنید که اگرچه فشار وارد شده برای چسباندن روکش میتواند باعث درد در دندان شما شود؛ اما این فشار برای اطمینان از محکم شدن روکش و عملکرد صحیح آن ضروری است. پس با دندانپزشکتان همکاری کنید و اجازه دهید تا فرایند اتصال روکش شما به درستی تکمیل شود.
باندینگ ناکافی روکش دندان
همانطور که گفتیم، دندانپزشکان برای چسباندن روکش به دندان شما، از یک چسب مخصوص و قوی استفاده، و فرآیندی به نام باندینگ را اجرا میکنند.
اگر این چسبندگی به اندازه کافی قوی نباشد، ممکن است فضایی بین روکش و دندان ایجاد شود. فضایی که میتواند به محل تجمع باکتریها و مواد غذایی تبدیل شود و در نتیجه، به پوسیدگی دندان زیر روکش، التهاب لثه و در نهایت درد و ناراحتی منجر شود.
این عامل، صرفا به کیفیت چسب و میزان تخصص دندانپزشک در نصب روکش (آمادهسازی ناکافی سطح دندان قبل از چسباندن روکش، وجود رطوبت در حین فرآیند باندینگ و فشار ناکافی هنگام چسباندن روکش) بستگی پیدا خواهد کرد. پس برای پیشگیری از بروز آن، حتما به یک دندانپزشک ماهر و باتجربه مراجعه کنید.
فراموش نکنید که باندینگ ناکافی روکش به جز درد، مشکلات متعدد دیگری مانند لق شدن روکش، شکستگی آن و در نهایت نیاز به تعویض روکش را هم در پی خواهد داشت. بنابراین، بسیار مهم است که در انتخاب دندانپزشک و استفاده از مواد با کیفیت، دقت لازم را داشته باشید.
بیشتر بخوانید: روکش دندان زیرکونیا
تحریک عصب دندان
در داخل دندان عصبهایی وجود دارند که وظیفه انتقال حس درد، دما و فشار را بر عهده دارند. در فرآیند آمادهسازی دندان برای نصب روکش، دندانپزشک مجبور است بخشی از بافت دندان را بتراشد تا روکش به خوبی روی دندان بنشیند.
دندانپزشک ممکن است در حین این تراشیدن (به طور ناخواسته) به عصب دندان شما آسیب برساند یا آن را تحریک کند. در نتیجه، شما پس از نصب روکش روی دندانتان، با احساس درد شدیدی که حالتی شبیه به تیر کشیدن دارد مواجه خواهید شد.
این درد، در زمان مواجهه با مواد غذایی سرد و گرم، ترشیجات و شیرینیجات شدیدتر میشود و گاهی اوقات آنقدر شدت میگیرد که هیچ راهی جز مصرف مسکن برایتان باقی نمیگذارد.
بیشتر بخوانید: قیمت روکش دندان سرامیکی
عدم همترازی روکش با سایر دندانها
یکی دیگر از دلایل رایجی که منجر به درد دندان پس از نصب روکش میشود، عدم همترازی روکش با سایر دندانها و بروز مشکل در بایت است. یعنی کوتاه یا بلندتر بودن بیش از حد روکش در مقایسه با سایر دندانها.
زمانی که روکش به درستی روی دندان قرار نگیرد، یا با دندانهای مجاور همتراز نباشد، میتواند باعث ایجاد فشار بیش از حد بر روی دندانها و مفصل فک شود. فشاری شدید و اضافی که میتواند منجر به درد، ناراحتی و حتی آسیب دیدگیِ دندانها و بافتهای اطراف آن شود.
علائم عدم همترازی روکش هم علائمی کاملا واضح و مشکل هستند! از درد هنگام جویدن غذا گرفته تا برخورد دندانهای روی هم هنگام صحبت کردن، سردرد، درد فک، حساسیت به دما و مشکل در بستن دهان، همگی از جمله علائم این عارضه به حساب میآیند.
اگر با این علائم در روکش دندان خود روبرو بودید، باید فورا به دندانپزشکی مراجعه کنید تا دندانپزشک با تراشیدن روکش، آن را با دندانهای مجاورتان هم تراز کند. اگر هم مشکل عدم همترازی شدید باشد، ممکن است نیاز به ساخت یک روکش جدید باشد.
پوسیدگی دندان زیر روکش
اگر پیش از درمان کامل پوسیدگی دندان خود آن را روکش کنید، باکتریها همچنان در زیر روکشتان باقی میمانند، به تدریج به بافتهای داخلی دندان شما نفود میکنند و باعث پوسیدگی بیشتر دندان میشوند. در چنین شرایطی، دندان شما در زیر روکش درد میگیرد و حالتی شبیه به تیر کشیدن پیدا میکند.
التهاب لثه
در صورتی که روکش دندان شما به درستی ساخته نشده باشد یا به طور دقیق روی دندانتان قرار نگیرد، باعث ایجاد فشار روی لثه میشود و در نتیجه، التهاب شدیدی را در لثهی شما به وجود میآورد. حتی ممکن است لبههای روکش شما تیز یا زبر باشد، یا حتی باکتریها به زیر روکشتان نفوذ کنند.
در نتیجهی این عارضه هم شما دچار دندان درد، حساسیت لثه، خونریزی لثه هنگام مسواک زدن یا نخ دندان کشیدن و حتی آبسه دندان روبرو خواهید شد.
بیشتر بخوانید: درمان خونریزی لثه
شکستگی روکش
وقتی روکشی میشکند، لبههای تیز آن میتوانند به لثه آسیب برسانند و باعث التهاب و درد شوند. حتی میتوانند راه نفوذ باکتریها را به درون دندان زیرین باز کنند و باعث تغییر در نحوه قرارگیری دندانها شوند. در نتیجهی همهی این اتفاقات که همگی از یک شکستگی یا ترک ساده نشات میگیرند، دندان شما در زیر روکش، درد خواهد کرد.
واکنش آلرژیک
در نهایت، آخرین و کم احتمال ترین اتفاقی که ممکن است به درد در دندان روکش شدهی شما منجر شود، واکنش آلرژیک بدن شما نسبت به روکش دندانتان است. البته معمولا روکش های دندان از جنسهای ضد حساسیت تولید میشوند؛ اما با این حال، هنوز هم ممکن است دندان شما نسبت به مواد اولیه روکش حساسیت نشان دهد و درد بگیرد.
علت درد دندان در زمان نصب روکش
یکی از رایجترین دلایل درد دندان در زمان نصب روکش، التهاب یا تحریک عصب دندان به دلیل تراشیدن مینای دندان برای جاگذاری روکش است. اگر میزانِ تراشیدن بیش از حد باشد، ممکن است عصب دندان حساس شود و درد ایجاد کند. اگر هم دندان عصب کشی شده باشد، ممکن است درد به دلیل تحریک عصب دندان کناری یا لثه باشد.
چسب مورد استفاده برای چسباندن روکش هم ممکن است موقتا باعث تحریک عصب های آن نواحی شود. یا حتی در برخی موارد، چون دندانپزشک برای نصب روکش فشار زیادی به دندان شما وارد میکنند، ممکن است دهان و کل فک شما درد بگیرد!
علت درد دندان بلافاصله تا چند ساعت بعد از گذاشتن روکش
تمام مواردی که در بالا به آنها اشاره کردیم، از جمله دلایل درد دندان پس از نصب روکش بودند. اما از بین آنها، صرفا تراشیدن دندان حین آماده سازی برای نصب روکش، وجود عفونت قبلی و اولیه زیر روکش، اعمال فشار برای چسبیدن درست روکش روی دندان و واکنش آلرژیک هستند که میتوانند احساس درد را بلافاصله پس از گذاشتن روکش در شما به وجود بیاورند.
دلایل درد دندان روکش شده بعد از چند سال
اگر پس از گذشت چند سال با احساس درد در دندان روکش شده خود مواجه شدید، احتمالا دندانتان در زیر روکش پوسیده است. باکتریها میتوانند از لبههای روکش یا از طریق ترکهای ریز سطح روکش به داخل آن نفوذ کنند و باعث پوسیدگی دندان شما شوند. حتی ممکن است روکش شما در طی سالها استفاده ترک خورده باشد و همین موضوع، منجر به احساس درد در دندان شما شود.
با این وجود، هیچکس به اندازهی یک دندانپزشک متخصص و باتجربه نمیتواند علت درد دندان روکش شدهی شما را تشخیص دهد. پس که بهتر که در صورت وجود هر دردی در دندان مورد نظر، به یک دندانپزشک ماهر و باتجربه مراجعه کنید.
برای کسب اطلاعات بیشتر در خصوص هزینه ترمیم دندان پوسیده، به صفحه مربوط مراجعه کنید.
علت درد دندان روکش شده هنگام جویدن غذا
اگر دندان شما با سایر دندانهای فکتان همتراز نباشد، هنگام صرف غذا دندان درد میگیرید! زیرا روکش شما بلند است و یا به دندان فک روبرو برخورد میکند، یا فشار بیش از حدی به آن اعمال میشود.
پس اگر هنگام جویدن غذا احساس کردید که دندان روکش شده شما درد میگیرد، نترسید و به دندانپزشکی مراجعه کنید. این عارضه، موضوعی کاملا قابل حل است و جای نگرانی ندارد.
جلوگیری از درد دندان روکش شده
اولین و مهمترین اقدامی که باید برای جلوگیری از درد دندان روکش شده خود انجام دهید، رعایت بهداشت دهان و دندان هایتان است. این روش در هر مشکلی که مربوط به دهان و دندان باشد جواب میدهد.
مسواک زدن منظم با خمیر دندان حاوی فلوراید، استفاده از دهانشویههای ضدباکتریایی و استفاده از نخ دندان برای تمیز کردن ناحیه بین روکش و لثه، همگی از جمله کارهایی هستند که میتواند از تجمع باکتریها و ایجاد عفونت جلوگیری کنند. پس مستقیما به جلوگیری از درد دندان روکش شده هم منجر میشوند.
اجتناب از مصرف غذاهای بسیار سفت، چسبناک یا شیرین هم میتواند از ایجاد فشار اضافی روی روکش و جلوگیری از آسیب یا پوسیدگی زیر آن موثر باشد.
علاوه بر رعایت بهداشت، معاینات منظم دندانپزشکی نقش مهمی در پیشگیری از درد و مشکلات احتمالی دندان روکش شده دارد. دندانپزشک میتواند هرگونه نشانه اولیه پوسیدگی، شل شدن روکش یا عفونت را شناسایی و در مراحل اولیه درمان کند.
در صورت احساس درد یا حساسیت، باید به سرعت به دندانپزشک مراجعه کرد تا علت بررسی و اقدامات لازم انجام شود. در برخی موارد، اگر علت درد فشار زیاد ناشی از ارتفاع نامناسب روکش باشد، دندانپزشک میتواند با تنظیم آن از ایجاد درد جلوگیری کند.
برای افرادی که دندان قروچه دارند، استفاده از محافظ شبانه میتواند از فشار اضافی بر روکش جلوگیری کرده و از درد و آسیبهای احتمالی پیشگیری کند.
درمان درد دندان روکش شده
اگر بخواهید از شر درد دندانی که روکش کردید راحت شوید، باید ابتدا بفهمید که دلیل این درد چیست. تشخیص این درد هم توسط خود شخص شما امکان پذیر نیست. بلکه فقط یک دندانپزشک متخصص با تجربه و ماهر است که میتواند دلیل این درد را تشخیص دهد. پس اگر دندان روکش شدهی شما درد میکرد، باید در اولین فرصت به دندانپزشکی مراجعه کنید.
احتمالا دندانپزشک شما از یکی از روشهای زیر برای رفع این درد استفاده میکند:
- اگر علت درد، پوسیدگی زیر روکش باشد، دندانپزشک روکش را برداشته، پوسیدگی را برطرف کرده و دندان را با مواد مناسب ترمیم میکند. سپس روکش جدیدی روی دندان قرار میدهد.
- در صورتی که روکش شکسته باشد یا به درستی روی دندان قرار نگرفته باشد، دندانپزشک روکش شما را تعویض میکند.
- اگر دندان شما در زیر روکش عصب کشی نشده باشد، دندانپزشک روکش را برمیدارد، دندانتان را عصب کشی میکند و مجددا روکش را روی دندان قرار میدهد.
- اگر التهاب لثه علت درد شما باشد، دندانپزشک با تمیز کردن جرم و پلاک اطراف دندان و تجویز دهانشویههای ضدعفونیکننده، التهاب را درمان میکند.
- در صورتی که روکش با دندانهای مجاورتان تداخل داشته باشد، دندانپزشک با تراشیدن جزئی روکش، آن را با دندانهای دیگر هماهنگ میکند.
- در برخی موارد هم ممکن است دندانپزشک برای کاهش درد و التهاب شما برایتان داروهای مسکن یا حتی آنتیبیوتیک تجویز کند.
درمان درد دندان روکش شده در خانه
پیش از هر چیز، باید بدانید که درمان درد دندان روکش شده در خانه، صرفا یک راهکار موقتی و کوتاهمدت است و نمیتواند جایگزین مراجعه شما به دندانپزشکی شود. اما اگر شرایط حضور در دندانپزشکی را نداشتید، میتوانید تا زمان مراجعه به پزشک، از راهکارهای خانگی زیر برای کاهش درد دندان روکش شده خود در منزل کمک بگیرید.
شستشوی دهان با آب نمک گرم
آب نمک خاصیت ضدعفونیکنندگی دارد و میتواند به کاهش التهاب لثههای شما کمک کند. تهیه این محلول هم کار بسیار سادهای است. کافی است که یک قاشق چایخوری نمک را در یک لیوان آب گرم حل کنید و دهان خود را چندین بار در روز با آن شستشو دهید.
استفاده از کمپرس سرد
قرار دادن یک کمپرس سرد روی گونهی سمتی که دندان دردناک شما در آن قرار دارد به کاهش تورم و بیحسی موقت دندان شما کمک میکند. اما باید توجه داشته باشید که جسم سرد را مستقیما روی گونه خود قرار ندهید و از چیزی شبیه به حوله برای این کار کمک بگیرید.
مصرف مسکنهای بدون نسخه
اگر احساس درد دندان روکش شده، امانتان را بریده بود، میتوانید یک مسکن بدون نسخه بخورید. استامینوفن، ایبوبروفن، ژلوفن و دیکلوفناک، از جمله داروهای مسکن بدون نسخهای هستند که به کاهش این درد در دندان شما کمک میکنند.
علائم پوسیدگی دندان روکش شده کدام است؟
پوسیدگی دندان روکش شده ممکن است در ابتدا نامحسوس باشد، اما با گذشت زمان علائم مختلفی ظاهر میشوند.
- حساسیت به سرما و گرما: اگر دندان روکش شده هنگام مصرف غذاها و نوشیدنیهای سرد یا گرم دچار حساسیت یا درد شود، میتواند نشانه پوسیدگی زیر روکش باشد.
- درد و ناراحتی مداوم: درد مداوم یا گاهبهگاه در دندان روکش شده، بهویژه هنگام جویدن، ممکن است به دلیل پوسیدگی زیر روکش یا عفونت باشد.
- تغییر رنگ در اطراف روکش: مشاهده تیرگی یا لکههای قهوهای در مرز بین روکش و لثه هم میتواند نشانه پوسیدگی باشد، زیرا باکتریها در این قسمت تجمع پیدا میکنند.
- بوی بد دهان: پوسیدگی دندان زیر روکش میتواند باعث تجمع باکتریها و ایجاد بوی بد دهان شود، حتی اگر فرد بهداشت دهان و دندان خود را رعایت کند.
- تورم و التهاب لثه: التهاب، قرمزی یا خونریزی لثه در اطراف دندان روکش شده هم میتواند نشانه عفونت ناشی از پوسیدگی باشد.
- شل شدن یا افتادن روکش: اگر روکش دندان شل شود یا بیفتد، ممکن است دلیل آن تخریب ساختار دندان زیر روکش به دلیل پوسیدگی باشد.
در آخر
درد دندان روکش شده، اگرچه مشکل رایجی نیست، اما عارضهای است که ممکن است در بسیاری برخی از افراد به وجود بیاید. این مشکل با مراجعه به موقع به دندانپزشکی و تشخیص دقیق علت آن قابل درمان است. همچنین، شما میتوانید با رعایت بهداشت دهان و دندان و مراجعه منظم به دندانپزشک، از بروز این مشکل جلوگیری کنید.
